Mobilizacja i nowe zasady przekraczania granicy: co zmieni się dla Ukraińców od 1 listopada?

Mobilizacja i nowe zasady przekraczania granicy: co zmieni się dla Ukraińców od 1 listopada?

Z początkiem listopada 2024 roku w Ukrainie i Unii Europejskiej spodziewane są zmiany, które wpłyną na procedury mobilizacyjne oraz zasady przekraczania granicy dla Ukraińców. Te innowacje mają na celu zwiększenie efektywności, uproszczenie procesów i zapewnienie bezpieczeństwa.

Mobilizacja w listopadzie: nowe możliwości odroczenia

Ukraiński parlament podjął decyzję o przedłużeniu stanu wojennego i powszechnej mobilizacji o 90 dni, co oznacza, że będą one obowiązywać co najmniej do 15 listopada 2024 roku. W związku z tym wprowadzono szereg zmian w warunkach mobilizacji, w tym nowe podstawy do odroczenia służby wojskowej.

Kto może otrzymać odroczenie od mobilizacji?

Odroczenie od mobilizacji mogą otrzymać: osoby niepełnosprawne wszystkich grup, tymczasowo niezdolne do służby wojskowej z powodu stanu zdrowia (na okres do 6 miesięcy), rodzice trójki lub więcej dzieci, opiekunowie osób niepełnosprawnych, studenci, osoby posiadające żonę lub męża z niepełnosprawnością wszystkich grup, pracownicy instytucji o szczególnym znaczeniu dla gospodarki kraju.

Nowe wyłączenia z mobilizacji

Dodatkowo, z dniem 1 listopada 2024 roku, wprowadzono nowe wyłączenia z mobilizacji. Należą do nich:

• Urzędnicy państwowi: kategorię „B” urzędników państwowych można zmobilizować w ilości nie większej niż 50% całkowitej liczby osób podlegających służbie wojskowej. Kategoria „A” i „V” urzędników państwowych nie podlega rezerwacji.
• Osoby pełniące służbę w organach lokalnych: takie osoby, w przypadku ogłoszenia mobilizacji, są zwalniane z obowiązku służby wojskowej na okres mobilizacji i w czasie wojny.

Zmiany w zasadach przekraczania granicy

Od 1 listopada 2024 roku wchodzą w życie nowe zasady przekraczania granicy dla obywateli Ukrainy.

Przekraczanie granicy przez mężczyzn w wieku mobilizacyjnym

Zgodnie z nowymi przepisami, mężczyźni w wieku od 18 do 60 lat będą mogli przekraczać granicę wyłącznie na podstawie odpowiedniego zezwolenia wojskowego z lokalnego urzędu rekrutacyjnego (Teritorialne Centrum Uzupełniania – TCK) i odpowiedniego wpisu do paszportu zagranicznego. Dokumenty te będą potwierdzać prawo do przekroczenia granicy w czasie stanu wojennego. Warunki te dotyczą również mężczyzn, którzy mają prawo do odroczenia.

Obowiązkowa rejestracja miejsca zamieszkania dla Ukraińców w Polsce

W Polsce od 1 listopada 2024 roku ukraińscy uchodźcy posiadający status ochrony tymczasowej będą musieli zarejestrować swoje miejsce zamieszkania. Ma to na celu uproszczenie świadczenia pomocy socjalnej i integracji w polskim społeczeństwie. Rejestracji można dokonać w urzędach gmin, poprzez przedstawienie dokumentów tożsamości i potwierdzenie miejsca zamieszkania.

Niedopełnienie tego obowiązku może skutkować utratą statusu ochrony tymczasowej i, w konsekwencji, utratą dostępu do pomocy socjalnej.

System ETIAS w UE

Od 1 listopada 2024 roku dla podróżnych bez wiz z krajów trzecich, w tym z Ukrainy, w Unii Europejskiej zacznie obowiązywać nowy system autoryzacji podróży ETIAS. Będzie on wymagany do wjazdu do większości krajów UE. Proces uzyskania autoryzacji ETIAS będzie odbywał się online i będzie wymagał podania danych osobowych, informacji paszportowych i odpowiedzi na pytania dotyczące bezpieczeństwa.

Opłata za autoryzację wyniesie 7 euro, a jej ważność będzie wynosić 3 lata lub do wygaśnięcia paszportu. Autoryzacja ETIAS będzie obowiązkowa dla wszystkich osób podróżujących do strefy Schengen, w tym dla Ukraińców, którzy obecnie korzystają z ruchu bezwizowego.

Konsekwencje braku ETIAS

Brak ważnej autoryzacji ETIAS może uniemożliwić wjazd do krajów UE. Warto pamiętać, że proces ETIAS jest wymagany nawet w przypadku podróży tranzytowych przez strefę Schengen. Zaleca się złożenie wniosku o autoryzację ETIAS z wyprzedzeniem, co najmniej 72 godziny przed planowaną podróżą.

Zmiany w programie „Ukraiński PESEL” (PESEL UKR)

Program PESEL UKR, który nadaje uchodźcom z Ukrainy specjalny numer identyfikacyjny w Polsce, również ulegnie zmianie. Termin składania wniosków o ten status jest przedłużony, a od listopada 2024 roku wprowadzane są nowe procedury weryfikacji. Nowe zasady będą wymagać regularnego potwierdzania statusu uchodźcy i aktualizacji danych, aby zapewnić, że tylko osoby spełniające kryteria nadal otrzymują pomoc.

Zmiany w zasadach mobilizacji i przekraczania granicy od 1 listopada 2024 roku są znaczące i wymagają od obywateli Ukrainy dokładnego zapoznania się z nowymi przepisami. Planowanie z wyprzedzeniem i świadomość zmian pomogą uniknąć nieprzyjemnych sytuacji podczas podróży i interakcji z władzami.