Kto zachowa prawo do bezpłatnego leczenia w Polsce po 4 marca 2026 r.?

Bezpłatne leczenie w Polsce: zaktualizowane kody statusu i uprawnienia.

Nowe przepisy dotyczące bezpłatnego leczenia w Polsce wprowadzają zmiany dla obywateli Ukrainy. Ustawa nowelizacyjna z dnia 19 stycznia 2024 r. przedłuża ochronę tymczasową dla uchodźców z Ukrainy do 4 marca 2026 r.

i precyzuje, kto nadal będzie miał prawo do bezpłatnej opieki medycznej w Polsce po tej dacie, nawet bez oficjalnego zatrudnienia. Jest to szczególnie istotne dla osób, które przybyły do Polski po 24 lutego 2022 r. w związku z konfliktem zbrojnym na Ukrainie.

Zaktualizowane kody dostępu do bezpłatnego leczenia

Zgodnie z nowo zatwierdzonym rozporządzeniem, osoby uprawnione do bezpłatnej opieki medycznej, bez konieczności zatrudnienia, będą identyfikowane za pomocą specjalnych kodów w systemie PESEL ze statusem UKR. Poniżej przedstawiamy szczegółową listę tych kategorii:

• BC – Kobiety w ciąży i kobiety w okresie połogu (do 42 dni po porodzie), które przybyły do Polski po 24 lutego 2022 r. i posiadają status PESEL UKR. Ta kategoria zapewnia dostęp do pełnej opieki medycznej związanej z ciążą i porodem.
• BD – Dzieci i młodzież do 18. roku życia, które przybyły do Polski po 24 lutego 2022 r. i posiadają status PESEL UKR. Gwarantuje to dostęp do bezpłatnej opieki pediatrycznej oraz specjalistycznej.
• IN – Osoby z orzeczeniem o niepełnosprawności, niezależnie od wieku, które przybyły do Polski po 24 lutego 2022 r. i posiadają status PESEL UKR. Kategoria ta zapewnia dostęp do leczenia i rehabilitacji związanej z niepełnosprawnością.

Dodatkowo, prawo do bezpłatnego leczenia nadal będą miały osoby objęte ubezpieczeniem zdrowotnym, na przykład przez pracodawcę (w przypadku zatrudnienia w Polsce), ubezpieczenie społeczne, członkowie rodziny objęci ubezpieczeniem pracownika, emeryci oraz osoby objęte ubezpieczeniem dobrowolnym.

Co oznaczają te zmiany?

Przede wszystkim, zmiany te mają na celu zapewnienie ciągłości opieki medycznej dla najbardziej wrażliwych grup uchodźców z Ukrainy. Podkreślają również, że podstawą do uzyskania dostępu do bezpłatnej opieki zdrowotnej dla osób, które nie zostaną zakwalifikowane do powyższych kategorii, będzie legalne zatrudnienie lub ubezpieczenie.

Jest to ważna motywacja dla obywateli Ukrainy do legalizacji swojego pobytu i podjęcia pracy w Polsce.

Co dalej dla obywateli Ukrainy po 4 marca 2026 r.?

Pamiętaj, że nawet jeśli nie kwalifikujesz się do jednej z wymienionych powyżej kategorii, nadal masz możliwość skorzystania z bezpłatnej opieki medycznej, pod warunkiem, że:

• Jesteś zatrudniony/a lub prowadzisz działalność gospodarczą w Polsce. Wówczas odprowadzasz składki na ubezpieczenie zdrowotne, które gwarantują dostęp do wszystkich świadczeń medycznych.
• Jesteś członkiem rodziny osoby ubezpieczonej. Dzieci, współmałżonkowie oraz inni najbliżsi członkowie rodziny osoby zatrudnionej mogą zostać zgłoszeni do ubezpieczenia zdrowotnego.
• Posiadasz ubezpieczenie dobrowolne. Istnieje możliwość samodzielnego ubezpieczenia się w NFZ, co zapewnia dostęp do bezpłatnej opieki medycznej. Składki na ubezpieczenie dobrowolne są określane przez NFZ i zależą od przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w sektorze przedsiębiorstw. Więcej informacji można znaleźć na stronie Narodowego Funduszu Zdrowia.

Te zmiany mają na celu uporządkowanie systemu opieki zdrowotnej i zapewnienie, że osoby potrzebujące wsparcia medycznego będą je otrzymywać, jednocześnie promując integrację na rynku pracy i w systemie ubezpieczeń. Bądź na bieżąco z najnowszymi informacjami i upewnij się, że spełniasz odpowiednie warunki, aby w pełni korzystać z polskiego systemu opieki zdrowotnej.

Zachęcamy do śledzenia oficjalnych komunikatów rządowych i lokalnych władz, aby być na bieżąco z wszelkimi zmianami i aktualizacjami dotyczącymi statusu obywateli Ukrainy w Polsce.