Jak przejąć spadek, będąc stałym rezydentem za granicą?

Jak przejąć spadek, będąc stałym rezydentem za granicą?

Jeżeli jeden z Twoich krewnych mieszkających w Polsce zmarł, stajesz przed problemem załatwiania formalności spadkowych w Polsce, podczas gdy Ty mieszkasz za granicą. Procedura dziedziczenia w Polsce może okazać się skomplikowana. Ten artykuł wyjaśnia, jak przyjąć spadek osobie mieszkającej za granicą.

Kto może dziedziczyć?

Majątek zmarłego może przejść na spadkobierców w dwóch przypadkach:

• Na podstawie testamentu – spadkobiercami są osoby wskazane przez spadkodawcę w testamencie.
• Na podstawie ustawy – jeśli testament nie istnieje lub został uznany za nieważny, prawo do spadku przechodzi na krewnych w określonej kolejności.

Ta zasada stosuje się również, jeżeli:

• spadkobiercy testamentowi odmówili przyjęcia spadku,
• testament nie obejmuje całego majątku.

Kolejność dziedziczenia ustawowego

Dziedziczenie ustawowe reguluje Kodeks cywilny. Kolejność dziedziczenia jest następująca:

1. Dzieci i małżonek – dziedziczą w równych częściach; udział małżonka nie może być mniejszy niż jedna czwarta całości spadku.
2. Małżonek i rodzice (w przypadku braku dzieci) – małżonek dziedziczy połowę spadku, a rodzice po jednej czwartej.
3. Rodzice (w przypadku braku dzieci i małżonka) – dziedziczą w równych częściach.
4. Dziadkowie (w przypadku braku dzieci, małżonka i rodziców) – dziedziczą w równych częściach.
5. Rodzeństwo (współdziedziczą, jeśli dziadkowie nie dożyją otwarcia spadku).
6. Gmina lub Skarb Państwa (w przypadku braku wszystkich wymienionych wcześniej spadkobierców).

Kiedy otwiera się spadek?

Spadek otwiera się z chwilą śmierci spadkodawcy. Od tego momentu spadkobiercy mają 6 miesięcy na złożenie oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku, co jest kluczowe, aby uniknąć dziedziczenia ewentualnych długów spadkowych.

Jak przyjąć spadek mieszkając za granicą?

Istnieją dwie główne drogi, aby legalnie stać się właścicielem majątku pozostawionego przez spadkodawcę:

1. Sądowe stwierdzenie nabycia spadku

Najczęściej stosowaną metodą jest postępowanie sądowe, w którym sąd orzeka, kto i w jakiej części dziedziczy majątek. Procedura ta wymaga złożenia wniosku do sądu właściwego dla ostatniego miejsca zamieszkania spadkodawcy. Do wniosku należy dołączyć niezbędne dokumenty, takie jak:

• akt zgonu spadkodawcy,
• akty urodzenia/małżeństwa spadkobierców,
• ewentualnie testament.

Cały proces może trwać od kilku miesięcy do kilku lat, w zależności od skomplikowania sprawy i liczby spadkobierców.

2. Notarialne poświadczenie dziedziczenia

Alternatywą dla postępowania sądowego jest uzyskanie notarialnego poświadczenia dziedziczenia. Jest to szybsza i często prostsza metoda, ale wymaga zgodnej obecności wszystkich spadkobierców przed notariuszem. W przypadku dziedziczenia testamentowego, testament musi być okazany notariuszowi. Jeżeli spadkobierca nie może osobiście stawić się u notariusza, może ustanowić pełnomocnika.

Pełnomocnictwo

Jeśli nie możesz przyjechać do Polski, aby osobiście zająć się sprawami spadkowymi, możesz udzielić pełnomocnictwa innej osobie (np. prawnikowi lub zaufanemu członkowi rodziny). Pełnomocnictwo powinno być udzielone w formie aktu notarialnego. Jeśli jest sporządzane za granicą, wymaga legalizacji lub apostille, aby było ważne w Polsce.

Należy dokładnie określić zakres pełnomocnictwa, wskazując, do jakich czynności pełnomocnik jest upoważniony (np. składanie wniosków, reprezentowanie w sądzie, przyjmowanie oświadczeń).

Termin na przyjęcie spadku

Polskie prawo przewiduje 6-miesięczny termin na złożenie oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku, licząc od dnia, w którym spadkobierca dowiedział się o tytule swego powołania do spadku (najczęściej od daty śmierci spadkodawcy). Brak oświadczenia w tym terminie jest równoznaczny z przyjęciem spadku w całości (przyjęcie proste, bez ograniczenia odpowiedzialności za długi).

Podatki i opłaty

Po stwierdzeniu nabycia spadku lub uzyskaniu aktu poświadczenia dziedziczenia, spadkobiercy mają obowiązek zgłoszenia spadku do urzędu skarbowego w ciągu 6 miesięcy, aby skorzystać ze zwolnienia z podatku od spadków i darowizn dla najbliższej rodziny. Niezgłoszenie spadku w tym terminie może skutkować naliczeniem podatku.

Opłaty sądowe i notarialne są ustalane indywidualnie, w zależności od wartości spadku i złożoności sprawy.

W NAVI ESTATE chętnie pomożemy Ci w procesie dziedziczenia i załatwieniu wszystkich formalności związanych z nabyciem nieruchomości w Polsce. Skontaktuj się z nami, aby uzyskać profesjonalne wsparcie!

_Niniejszy artykuł ma charakter wyłącznie informacyjny i nie stanowi porady prawnej. W celu uzyskania konkretnej porady w Twojej indywidualnej sytuacji, zalecamy konsultację z adwokatem lub radcą prawnym._