Co dalej po zakończeniu ochrony tymczasowej w Europie? Przewodnik

Co robić po zakończeniu tymczasowej ochrony w Europie?

Czy wiesz, że nie wszystkie kraje Europy oferują obywatelom Ukrainy opcje legalnego pobytu po zakończeniu tymczasowej ochrony? Jeśli planujesz pozostać w Europie, ważne jest, aby z wyprzedzeniem zapoznać się z możliwościami legalizacji pobytu w wybranym kraju. Poniżej omówimy, jak można to zrobić w Polsce, Niemczech i innych państwach.

Polska

W Polsce dla obywateli Ukrainy istnieją dwie główne opcje legalizacji pobytu:

1. Uzyskanie statusu rezydenta długoterminowego UE lub zezwolenia na pobyt stały. Wymaga to udokumentowania 5-letniego stałego i legalnego pobytu w Polsce. W przypadku obywateli Ukrainy okres ten liczy się od 24 lutego 2022 roku, co oznacza, że możliwość ubiegania się o ten status pojawi się najwcześniej w lutym 2027 roku. Osoby, które spełniają ten warunek, mogą złożyć wniosek do wojewody w miejscu swojego zamieszkania.
2. Ubieganie się o zezwolenie na pobyt czasowy. Najczęściej dotyczy to zezwolenia na pobyt i pracę, które jest wydawane na podstawie umowy o pracę lub innej formy zatrudnienia, albo zezwolenia na pobyt w celu prowadzenia działalności gospodarczej. Po trzech latach legalnego i nieprzerwanego pobytu na podstawie zezwolenia na pobyt czasowy, można ubiegać się o zezwolenie na pobyt stały.

Dodatkowe opcje w Polsce:

• Status uchodźcy lub ochrona uzupełniająca: Procedura jest skomplikowana i nie jest zalecana jako główna opcja, ponieważ wymaga udowodnienia indywidualnego prześladowania.
• Pobyt ze względów humanitarnych: Może być udzielony w wyjątkowych okolicznościach, na przykład w przypadku ciężkiej choroby wymagającej leczenia w Polsce.
• Małżeństwo z obywatelem Polski: Daje prawo do ubiegania się o zezwolenie na pobyt czasowy, a następnie stały.
• Studia: W przypadku kontynuowania nauki, można ubiegać się o zezwolenie na pobyt czasowy na czas studiów.

Niemcy

W Niemczech obywatelom Ukrainy po zakończeniu tymczasowej ochrony dostępne są następujące opcje:

1. Zezwolenie na pobyt stały (Niederlassungserlaubnis). Jest to najstabilniejsza opcja. Można się o nią ubiegać po 3-5 latach legalnego pobytu w Niemczech, w zależności od indywidualnej sytuacji (np. integracji, znajomości języka, posiadania pracy).
2. Zezwolenie na pobyt czasowy (Aufenthaltserlaubnis). Może być wydane w celu pracy, studiów, łączenia rodzin, prowadzenia działalności gospodarczej lub z innych ważnych przyczyn. Wiele zależy od indywidualnej sytuacji i spełnienia konkretnych kryteriów.

Ważne aspekty w Niemczech:

• Znajomość języka niemieckiego: Wymagana jest znajomość języka na odpowiednim poziomie (zwykle B1 lub wyżej) dla większości opcji długoterminowego pobytu.
• Integracja: Niemcy kładą duży nacisk na integrację, co obejmuje uczestnictwo w kursach integracyjnych i aktywność społeczną.

Inne kraje Europy

Czechy

Czeski rząd pracuje nad programem dobrowolnego powrotu dla obywateli Ukrainy, który zapewni wsparcie finansowe. W marcu 2024 roku wprowadzono również możliwość składania wniosków o zezwolenie na pobyt długoterminowy. Kryteria będą określane indywidualnie przez Ministerstwo Spraw Wewnętrznych.

Holandia

Holandia nie planuje automatycznego przedłużania tymczasowej ochrony. Obywatele Ukrainy, którzy będą chcieli pozostać, będą musieli spełnić ogólne wymogi dotyczące pobytu, takie jak pozwolenie na pracę, studia czy łączenie rodzin.

Szwajcaria

Szwajcaria rozważa podobne opcje jak Holandia, a decyzje będą zależeć od indywidualnej sytuacji i spełnienia warunków ogólnych dotyczących imigracji.

Kiedy kończy się tymczasowa ochrona?

Większość krajów europejskich, w tym Polska, przedłużyła tymczasową ochronę dla obywateli Ukrainy do 4 marca 2025 roku. Jest to obecnie ostateczna data. Brak dalszego przedłużenia oznacza, że po tym terminie trzeba będzie znaleźć inną podstawę prawną do pobytu.

Co robić teraz?

• Zbieraj dokumenty: Jeśli masz stałą pracę, uczysz się lub prowadzisz działalność gospodarczą, zbieraj dokumenty potwierdzające legalność Twojego pobytu i płacenie podatków. Będą one przydatne przy ubieganiu się o nowy status.
• Ucz się języka: Znajomość języka kraju, w którym przebywasz, znacznie zwiększa Twoje szanse na legalizację pobytu i lepsze perspektywy zawodowe.
• Skonsultuj się z prawnikiem: Jeśli masz wątpliwości co do swojej sytuacji, skonsultuj się z prawnikiem specjalizującym się w prawie migracyjnym. Pomoże on ocenić Twoje możliwości i przygotować odpowiednie dokumenty.
• Śledź zmiany w prawie: Sytuacja prawna może ulec zmianie, dlatego ważne jest, aby być na bieżąco z informacjami od rządów i organizacji wspierających migrantów.

Pamiętaj, że każdy przypadek jest indywidualny, dlatego ważne jest, aby dokładnie zapoznać się z przepisami kraju, w którym zamierzasz pozostać, i podjąć odpowiednie kroki z wyprzedzeniem. NAVI ESTATE służy pomocą w kwestiach związanych z zakwaterowaniem i ogólnym wsparciem w Polsce.