Polska rozszerza katalog przesłanek mowy nienawiści

Polska rozszerzyła katalog przesłanek, w odniesieniu do których zakazana jest mowa nienawiści

Sejm Rzeczypospolitej Polskiej przyjął istotne zmiany do Kodeksu Karnego, które dotyczą zwalczania mowy nienawiści. Od teraz polskie ustawodawstwo chroni nie tylko narodowość, przynależność etniczną, rasę i wyznanie, ale także płeć, wiek i orientację seksualną.

Co zmienia się w ustawodawstwie?

Przed przyjęciem tych zmian artykuł Kodeksu Karnego Rzeczypospolitej Polskiej przewidywał karę za publiczne wypowiedzi, które poniżają lub nawołują do nienawiści z powodu różnic narodowościowych, etnicznych, rasowych, wyznaniowych lub z powodu bezwyznaniowości. Nowa ustawa wprowadza rozszerzenie tych przesłanek, dodając płeć, wiek i orientację seksualną.

Nowelizacja art. 257 Kodeksu Karnego

Obecnie treść artykułu 257 Kodeksu Karnego (Dz.U. 2024 poz. 17) brzmi:

> „Kto publicznie znieważa grupę ludności albo poszczególną osobę z powodu jej przynależności narodowej, etnicznej, rasowej, wyznaniowej albo z powodu jej bezwyznaniowości, płci, wieku lub orientacji seksualnej, podlega karze pozbawienia wolności do lat 3.”

Zmiany w art. 119 Kodeksu Karnego

Podobne zmiany zaszły w artykule 119 Kodeksu Karnego, który dotyczy kar za stosowanie przemocy lub groźby wobec osoby lub grupy osób z powodu wskazanych wcześniej cech. Zgodnie z nowelizacją, artykuł ten (Dz.U. 2024 poz. 17) stanowi:

> „Kto stosuje przemoc lub groźbę bezprawną wobec grupy ludności albo poszczególnej osoby z powodu jej przynależności narodowej, etnicznej, rasowej, wyznaniowej albo z powodu jej bezwyznaniowości, płci, wieku lub orientacji seksualnej, podlega karze pozbawienia wolności od 3 miesięcy do lat 5.”

Dodanie nowych artykułów — 257a i 257b

Oprócz zmian w istniejących artykułach, projekt ustawy przewiduje dodanie dwóch nowych artykułów – 257a i 257b – które rozszerzają odpowiedzialność karną za inne formy mowy nienawiści. Zgodnie z tymi przepisami, mowa nienawiści może obejmować następujące działania:

• Publiczne nawoływanie do nienawiści wobec grupy osób lub konkretnej osoby, na podstawie którejkolwiek z wyżej wymienionych cech, w tym publiczne pochwalanie zachowań, które prowadzą do dyskryminacji.
• Produkowanie, gromadzenie, przechowywanie, posiadanie, rozpowszechnianie lub prezentowanie treści, które publicznie nawołują do nienawiści wobec grupy osób lub konkretnej osoby, na podstawie którejkolwiek z wyżej wymienionych cech.

Projekt przewiduje, że za takie czyny grozić będzie kara pozbawienia wolności od 3 miesięcy do 5 lat. Warto zauważyć, że ta penalizacja będzie dotyczyć także publicznego pochwalania zachowań, które skutkują dyskryminacją ze względu na płeć, wiek i orientację seksualną.

Kluczowe aspekty nowelizacji

Ochrona i walka z dyskryminacją

Celem tych zmian jest wzmocnienie ochrony prawnej osób narażonych na dyskryminację i mowę nienawiści. Rozszerzenie katalogu chronionych przesłanek odzwierciedla dążenie do bardziej kompleksowego podejścia w walce z uprzedzeniami i nietolerancją w polskim społeczeństwie.

Zgodność z prawem międzynarodowym

Nowelizacja ta przybliża polskie prawodawstwo do standardów międzynarodowych i europejskich w zakresie zwalczania dyskryminacji i mowy nienawiści, odpowiadając na zalecenia organizacji praw człowieka i organów międzynarodowych.

Edukacja i świadomość społeczna

Oprócz aspektów prawnych, te zmiany mają również na celu podniesienie świadomości społecznej na temat szkodliwości mowy nienawiści i dyskryminacji, zachęcając do wzajemnego szacunku i tolerancji.

Perspektywy na przyszłość

Przyjęcie tych zmian jest ważnym krokiem w kierunku budowania bardziej otwartego i sprawiedliwego społeczeństwa. Jednakże, skuteczność tych przepisów będzie zależeć od ich praktycznego stosowania przez organy ścigania i sądy, a także od dalszych działań edukacyjnych i prewencyjnych.

Ta nowelizacja Kodeksu Karnego Rzeczypospolitej Polskiej to jasny sygnał, że mowa nienawiści w jakiejkolwiek formie nie będzie tolerowana, a osoby poszkodowane będą miały większe możliwości dochodzenia swoich praw.